عذاب مىنمايد . 264 . امام صادق عليه السّلام در ضمن حديثى فرمود : رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله نماز عتمه ( دو ركعت نماز نافلهء عشا كه نشسته مىخوانند ) را مىخواند سپس مىخوابيد « 1 » . مؤلّف : روايات در اين باره بيش از حد تواتر است و ما به همين كه ذكر شد اكتفا كرديم . و از اين روايات استفاده مىشود كه نماز « وتيره » از پنجاه ركعت نماز واجب و مستحبى كه رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله مىخواند خارج است و دو ركعت آن يك ركعت حساب مىشود و به جاى نماز « وتر » تشريع شده تا اگر مرگ فرا رسيد به جاى نماز « وتر » آخر شب به حساب آيد . شاهد اين مطلب روايتى است كه شيخ صدوق رحمه اللَّه از ابو بصير نقل كرده كه امام صادق عليه السّلام فرمود : « كسى كه به خدا و روز جزا ايمان دارد بايد بدون خواندن نماز وتر نخوابد . ابو بصير گويد : عرض كردم : مقصود همان دو ركعتى است كه بعد از نماز عشا به حال نشسته خوانده مىشود ؟ فرمود : ارى ، آن دو ركعت به جاى يك ركعت حساب مىشود ، و اگر كسى آن را بخواند و در آن شب مرگش فرا رسد مانند كسى است كه نماز وتر آخر شب را خوانده باشد ، و اگر هم نمرد وتر را در آخر شب مىخواند . گفتم : آيا رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله نيز اين دو ركعت را مىخواند ؟ فرمود : نه ، گفتم : چرا ؟ فرمود : براى آنكه به رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله وحى مىرسيد و مىدانست كه آيا آن شب از دنيا خواهد رفت يا نه ؟ و ديگران چنين علمى را ندارند . از همين رو بود كه خودش نمىخواند و به ديگران دستور مىداد آن را بخوانند » . البته معنى اين كه راوى گفت : « آيا رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله نيز اين دو ركعت را مىخواند ؟ » اين است كه آيا آن حضرت آن را با عمل خود سنّت نهاد و بر آن

--> ( 1 ) ممكن است مقصود از عتمه نماز عشا باشد ، زيرا در قديم نماز مغرب را در مسجد مىخواندند آن‌گاه به منزل آمده شام مىخوردند و اندكى استراحت مىكردند ، سپس براى نماز عشا به مسجد مىرفتند . ولى برخى از آنان پس از شام به خواب عميق فرو مىرفتند به طورى كه نماز عشاء آنان به دير وقت مىكشيد . و در اين حديث مىفرمايد رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله تا نماز عشا را نخوانده نمىخوابيد .